Dấu hiệu trẻ bị sặc sữa vào phổi và cách sơ cứu khẩn cấp

Dấu hiệu trẻ bị sặc sữa vào phổi là một trong những tình huống nguy hiểm mà bố mẹ cần nhận biết sớm để xử lý kịp thời, tránh gây biến chứng viêm phổi, suy hô hấp hoặc thậm chí tử vong. Hiện tượng này xảy ra khi sữa thay vì đi vào thực quản lại bị trào ngược và lọt vào khí quản, phổi. Vậy làm sao để nhận biết sớm và xử trí đúng cách khi trẻ bị sặc sữa? Cùng tìm hiểu ngay sau đây.

>>> Xem thêm: Trẻ sơ sinh bị trớ sữa phải làm sao?

Tình trạng trẻ bị sặc sữa vào phổi

Sặc sữa vào phổi là một trong những tình trạng khẩn cấp nguy hiểm ở trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh. Khi bé bị sặc và sữa tràn vào khí quản, phế quản hoặc phế nang, đường thở sẽ bị tắc nghẽn, dẫn đến thiếu oxy nghiêm trọng. Nếu không được sơ cứu kịp thời, trẻ có thể bị ngạt thở và tử vong.

Thông thường, khi trẻ bú, sữa sẽ đi từ miệng xuống thực quản và vào dạ dày. Trong quá trình này, nắp thanh quản có nhiệm vụ “đóng lại” để ngăn sữa lọt vào đường thở. Tuy nhiên, ở trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ dưới 6 tháng tuổi, hệ thống phối hợp giữa nuốt và thở vẫn chưa hoàn thiện.

Nếu trẻ bú sai tư thế, bú khi đang khóc, hoặc bú quá nhanh, nắp thanh quản có thể mở sai thời điểm, khiến sữa rơi thẳng vào khí quản và xuống phổi. Khi đó, việc trao đổi khí bị cản trở, bé dễ rơi vào tình trạng suy hô hấp cấp, cực kỳ nguy hiểm.

Chính vì vậy, bố mẹ cần nhận biết sớm các dấu hiệu trẻ bị sặc sữa vào phổi và biết cách sơ cứu đúng cách để tránh hậu quả đáng tiếc cho con.

>>> Xem thêm: Trẻ bị ọc sữa bao lâu cho bú lại​? 

Dấu hiệu trẻ bị sặc sữa vào phổi

Biểu hiện của trẻ bị sặc sữa vào phổi thường diễn ra rất nhanh, có thể ngay trong lúc bú hoặc một thời gian ngắn sau khi bú. Đây là tình huống khẩn cấp, đòi hỏi bố mẹ phải nhận biết sớm để kịp thời sơ cứu, tránh nguy cơ thiếu oxy, viêm phổi hoặc thậm chí tử vong.

Dưới đây là các triệu chứng phổ biến cho thấy trẻ có thể đã bị sặc sữa vào phổi:

• Trẻ đang bú thì đột nhiên bú yếu hơn bình thường.
• Ho, sặc sụa hoặc nghẹn trong hoặc sau khi bú.
• Thở khò khè, thở rít, khó thở hoặc thở nhanh – gấp.
• Sữa trào ra từ mũi hoặc miệng, kể cả sau khi bú đã xong.
• Da tím tái, tái nhợt, đặc biệt là quanh môi và đầu ngón tay.
• Vặn mình, nhăn mặt, khó chịu, chảy nước mắt trong khi bú.
• Nôn khi bú, có thể kèm theo ho liên tục.
• Sốt nhẹ sau bú, dấu hiệu viêm phổi hít.
• Ở trẻ lớn hơn, giọng nói thay đổi, có thể khàn hoặc yếu đi bất thường.

Đáng lo ngại hơn, một số trẻ không có biểu hiện rõ ràng sau khi bị sặc sữa, nhưng sữa đã âm thầm đi vào đường hô hấp. Trường hợp này rất nguy hiểm vì có thể dẫn đến viêm phổi tái phát, suy dinh dưỡng, chậm phát triển, thậm chí tử vong nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

>>> Xem thêm: Bé hay vặn mình đỏ mặt và ọc sữa phải làm sao?

Trẻ sơ sinh bị sặc sữa vào phổi phải làm sao?

Ngay khi phát hiện các dấu hiệu bé bị sặc sữa vào phổi, bố mẹ cần:

Bước 1: Ngừng cho bú và xử lý ngay

• Ngừng bú ngay lập tức.
• Đỡ trẻ ngồi dậy, giúp trẻ ho và tự tống sữa ra khỏi đường thở.
• Dùng khăn mềm lau sạch sữa chảy ra ở miệng, mũi và trên người bé.

Bước 2: Sử dụng dụng cụ hút chuyên dụng để hút sữa ra khỏi miệng và mũi trẻ. Nếu không có dụng cụ, mẹ có thể hút bằng miệng theo trình tự: Hút miệng trước, mũi sau để tránh sữa trào ngược sâu hơn.

Bước 3: Vỗ lưng kích thích trẻ khóc và thở

• Đặt trẻ nằm sấp trên đùi, đầu thấp hơn ngực.
• Vỗ mạnh và nhanh 5 cái vào giữa 2 vai theo hướng xuống.
• Lật trẻ nằm ngửa lại, quan sát nếu trẻ khóc và tự thở, có nghĩa đã an toàn

Nếu trẻ chưa thở lại:

1. Đặt trẻ nằm ngửa trên mặt phẳng cứng, đầu thấp hơn ngực.
2. Dùng 2 ngón tay (trỏ và giữa) ấn nhanh 5 lần vào xương ức (dưới đường nối giữa hai núm vú khoảng 1-2 cm).
3. Kết hợp 5 lần vỗ lưng – 5 lần ấn ngực, lặp lại cho đến khi trẻ tự thở được.

Trong trường hợp trẻ ngừng thở, cần tiến hành hà hơi thổi ngạt bằng cách ngậm cả mũi và miệng của bé, thổi nhẹ nhàng cho đến khi thấy lồng ngực bé phồng lên. Ngay sau đó, nhanh chóng đưa trẻ đến bệnh viện để được cấp cứu kịp thời.

Cách phòng tránh sặc sữa vào phổi ở trẻ sơ sinh

Sặc sữa vào phổi là tình trạng nguy hiểm ở trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh khi hệ hô hấp và tiêu hóa chưa hoàn thiện. Để bảo vệ bé yêu, cha mẹ cần nắm rõ những biện pháp phòng ngừa dưới đây:

• Cho trẻ bú đúng tư thế: Bế bé cao đầu, giữ cơ thể thoải mái, không để bé bú trong tư thế nằm. Quan sát bé nuốt trọn sữa trước khi cho bú tiếp.
• Chọn thời điểm bú thích hợp: Không cho bé bú khi đang ho, khóc, cười hoặc ngủ. Tránh ép bé bú quá no hoặc bú liên tục khi không có nhu cầu.
• Tạo môi trường yên tĩnh: Không gian bú nên yên tĩnh, hạn chế tiếng ồn và ánh sáng mạnh để bé không bị phân tâm, tránh nguy cơ sặc.
• Kiểm soát dòng sữa chảy: Mẹ có thể dùng hai ngón tay kẹp nhẹ đầu vú khi sữa xuống quá nhiều. Nếu dùng bình, chọn núm vú phù hợp để sữa không chảy quá nhanh.
• Chọn bình sữa phù hợp: Sử dụng bình có lỗ núm ti vừa phải, không quá to. Khi cho bú, nghiêng bình khoảng 45 độ để tránh bé nuốt phải không khí.
• Cho bú từ từ: Với trẻ sinh non hoặc sức yếu, cần cho bú chậm và nhẹ nhàng. Nếu bé ho hay khóc khi bú, cần dừng lại để bé ổn định.
• Vỗ ợ hơi sau bú: Sau khi bú xong, bế bé nằm sấp trên vai hoặc ngực và vỗ nhẹ lưng để giúp bé ợ hơi, giảm nguy cơ trào ngược.
• Không đặt bé nằm ngay: Sau khi bú, giữ bé ở tư thế thẳng đứng khoảng 20–30 phút. Khi đặt nằm, nên kê cao đầu và không quấn tã quá chặt.
• Cẩn thận khi bón sữa bằng thìa: Đổ từ từ từng thìa nhỏ, đợi bé nuốt hết mới bón tiếp. Tránh đổ nhanh khiến bé ho sặc hoặc nghẹn.

FAQ – Mọi người cũng hỏi dấu hiệu trẻ bị sặc sữa vào phổi

Mọi người cũng hỏi dấu hiệu trẻ bị sặc sữa vào phổi nhằm giải đáp nhanh các thắc mắc phổ biến mà cha mẹ thường gặp khi chăm sóc bé yêu.

Bé đang bú bị sặc sữa phải làm sao?

Ngay khi thấy bé sặc sữa, bố mẹ cần ngừng bú ngay, đặt bé ở tư thế đầu cao, nghiêng đầu sang một bên để sữa thoát ra ngoài. Đồng thời, vỗ nhẹ lưng và hút sạch sữa trong miệng, mũi để bé dễ thở và tránh sữa tràn vào phổi.

Làm gì khi trẻ sơ sinh bị sặc sữa lên mũi?

Khi thấy bé bị sặc sữa lên mũi, mẹ nên dừng bú ngay, bế bé ngồi thẳng, để bé tự ho và đẩy sữa ra ngoài. Sau đó, lau sạch sữa ở mũi, miệng và mặt, quan sát bé; nếu bé vẫn ho thì thường không quá nguy hiểm.

Bé sơ sinh bị ọc sữa phải làm sao?

Mẹ nên lau sạch sữa và dịch nôn bằng khăn mềm, sau đó cho bé nằm úp hoặc nghiêng một bên để tránh sặc. Không nên cho bé bú lại ngay sau khi vừa bị ọc sữa để hệ tiêu hóa có thời gian ổn định.

Dấu hiệu trẻ bị sặc sữa vào phổi nếu được nhận biết kịp thời sẽ giúp bố mẹ có hướng xử trí đúng, hạn chế nguy cơ tổn thương đường hô hấp, thậm chí cứu sống trẻ trong tình huống khẩn cấp. Đồng hành cùng mẹ trong hành trình chăm sóc con yêu, Hagu Life cung cấp đa dạng sản phẩm chính hãng, giá tốt dành riêng cho mẹ và bé. Hãy chọn Hagu Life để chăm sóc bé an toàn, khoa học và tiện lợi mỗi ngày.