Trẻ Thuận Tay Trái Có Cần Chỉnh Không? Sự Thật Khiến Nhiều Cha Mẹ Bất Ngờ
Khi thấy con luôn cầm thìa, cầm bút hay dùng tay trái để với lấy đồ vật, không ít cha mẹ bắt đầu lo lắng. Nhiều người sợ rằng việc thuận tay trái sẽ khiến trẻ gặp khó khăn khi đi học hoặc sinh hoạt sau này. Thậm chí có gia đình còn cố gắng tập cho con dùng tay phải từ rất sớm. Nhưng liệu điều đó có thực sự cần thiết? Sự thật về trẻ thuận tay trái có thể sẽ khiến nhiều bậc phụ huynh bất ngờ.
Thời điểm trẻ bắt đầu hình thành tay thuận
Nếu quan sát kỹ, cha mẹ có thể nhận thấy ngay từ những năm đầu đời, trẻ đã có xu hướng sử dụng một bên tay nhiều hơn bên còn lại. Có bé thích với đồ chơi bằng tay trái, có bé thường cầm thìa bằng tay phải. Những điều này chưa có nghĩa là tay thuận của trẻ đã được xác định hoàn toàn.
Trong khoảng hai năm đầu đời, nhiều em bé vẫn liên tục đổi tay khi cầm nắm đồ vật. Hôm nay trẻ dùng tay trái để tô màu nhưng ngày mai lại chuyển sang tay phải. Đây là hiện tượng rất bình thường bởi hệ thần kinh và khả năng vận động của trẻ vẫn đang trong quá trình hoàn thiện.
Thông thường, từ khoảng 2 đến 4 tuổi, xu hướng tay thuận bắt đầu trở nên rõ ràng hơn. Đến khi trẻ bước vào độ tuổi mẫu giáo hoặc chuẩn bị đi học, tay thuận thường đã khá ổn định. Vì vậy, nếu con mới chỉ hơn một tuổi và thường xuyên dùng tay trái, cha mẹ chưa nên quá vội vàng kết luận hay tìm cách can thiệp.Điều này cũng lý giải vì sao có những đứa trẻ từ nhỏ đã gần như chỉ dùng tay trái, nhưng cũng có những bé phải tới vài năm sau mới thể hiện rõ mình thuận tay nào.
Khi nhận thấy con ngày càng sử dụng tay trái nhiều hơn, điều mà phần lớn phụ huynh quan tâm nhất thường không phải là nguyên nhân, mà là liệu có nên chỉnh cho con dùng tay phải hay không.
Xem thêm: Làm sao để giúp trẻ kích thích phát triển trí não
Trẻ thuận tay trái – Ba mẹ có cần chỉnh không
Nếu cách đây vài chục năm, câu trả lời có thể là “có”. Nhưng với những hiểu biết hiện nay về sự phát triển của trẻ, hầu hết các chuyên gia đều cho rằng không nên ép trẻ thay đổi tay thuận tự nhiên của mình.
Trước đây, nhiều người tin rằng sử dụng tay phải sẽ thuận tiện hơn trong cuộc sống. Bởi phần lớn mọi người đều thuận tay phải nên việc học viết, sử dụng dụng cụ học tập hay sinh hoạt hằng ngày có vẻ dễ dàng hơn. Chính vì vậy, không ít trẻ thuận tay trái từng bị nhắc nhở mỗi khi cầm bút hoặc cầm đũa bằng tay trái. Các nghiên cứu hiện đại cho thấy thuận tay trái đơn giản chỉ là một đặc điểm tự nhiên của cơ thể, giống như màu mắt hay chiều cao. Đây không phải là bệnh lý, cũng không phải một thói quen xấu cần sửa chữa.
Hiện nay, rất nhiều người thuận tay trái vẫn học tập, làm việc và thành công hoàn toàn bình thường. Điều quan trọng không nằm ở việc trẻ dùng tay nào, mà là trẻ có được tạo điều kiện để phát triển kỹ năng và sự tự tin hay không.
Vì sao không nên ép trẻ đổi tay thuận?
Nhiều cha mẹ nghĩ rằng việc tập cho con dùng tay phải chỉ là một thay đổi nhỏ, nhưng đối với trẻ, đó có thể là một quá trình khá khó khăn. Hãy tưởng tượng một người trưởng thành thuận tay phải bỗng phải viết, ăn cơm hay đánh răng bằng tay trái mỗi ngày. Chắc chắn mọi việc sẽ trở nên vụng về và mất nhiều thời gian hơn, đối với trẻ nhỏ cũng vậy.
Khi bị ép sử dụng tay không thuận, một số bé có thể cảm thấy mất tự tin vì liên tục bị nhắc nhở hoặc bị cho rằng mình đang làm sai. Có trẻ trở nên ngại viết, ngại vẽ hoặc mất hứng thú với những hoạt động từng rất yêu thích. Đó là lý do phần lớn chuyên gia hiện nay đều khuyến khích cha mẹ tôn trọng tay thuận tự nhiên của trẻ thay vì cố gắng thay đổi nó.
Khi biết rằng thuận tay trái không phải điều bất thường, nhiều phụ huynh thường bắt đầu tò mò về nguyên nhân. Vì sao phần lớn mọi người thuận tay phải nhưng vẫn có những trẻ thuận tay trái?
Giải thích lí do vì sao có trẻ thuận tay trái
Cho tới nay, khoa học vẫn chưa xác định được chính xác một nguyên nhân duy nhất khiến một người thuận tay trái hay tay phải. Có nhiều nghiên cứu cho thấy yếu tố di truyền có thể đóng một vai trò nhất định. Nếu trong gia đình có bố, mẹ hoặc người thân thuận tay trái thì khả năng trẻ cũng có xu hướng này thường cao hơn. Cách não bộ phát triển và phân chia chức năng giữa hai bán cầu não cũng được cho là có liên quan tới việc hình thành tay thuận.
Điều quan trọng cần hiểu là thuận tay trái không phải do trẻ bắt chước người khác hay do cha mẹ dạy chưa đúng cách. Đây là một phần trong quá trình phát triển tự nhiên của mỗi người. Vì vậy, thay vì cố gắng tìm nguyên nhân để thay đổi, cha mẹ nên xem đây như một đặc điểm bình thường của con.
Sau khi hiểu được điều đó, câu hỏi tiếp theo thường là: nếu không nên chỉnh tay thuận, vậy cha mẹ cần làm gì để hỗ trợ trẻ?
Xem thêm: Dấu Hiệu Trẻ Phát Triển Bình Thường Theo Tháng Tuổi
Điều cha mẹ cần làm khi có con thuận tay trái
Điều đầu tiên và quan trọng nhất là chấp nhận rằng con đang phát triển theo cách tự nhiên của mình. Nhiều phụ huynh cảm thấy nhẹ nhõm hơn khi nhận ra rằng thuận tay trái không hề ảnh hưởng tới sự thông minh hay tương lai của trẻ. Khi bỏ được áp lực phải “sửa” con, việc đồng hành cùng trẻ cũng trở nên dễ dàng hơn rất nhiều.
Tạo môi trường học tập phù hợp
Khi trẻ bắt đầu tập viết hoặc làm quen với các hoạt động cần sự khéo léo của bàn tay, cha mẹ nên đảm bảo con có đủ không gian để sử dụng tay thuận một cách thoải mái. Nếu thấy trẻ gặp khó khăn với một số dụng cụ được thiết kế cho người thuận tay phải, cha mẹ có thể hướng dẫn hoặc lựa chọn những sản phẩm phù hợp hơn.
Khuyến khích sự tự tin thay vì cố gắng thay đổi
Điều trẻ cần nhất không phải là học cách dùng tay phải, mà là cảm giác được tôn trọng và tin tưởng. Khi được động viên đúng cách, trẻ sẽ tự tin hơn trong việc học hỏi, khám phá và phát triển những khả năng của riêng mình.
Một trong những quan niệm phổ biến nhất về người thuận tay trái là họ thường thông minh hoặc sáng tạo hơn người khác. Nhưng điều này có thực sự đúng không?
Thuận tay trái có ảnh hưởng gì đến sự thông minh của trẻ
Có lẽ ai cũng từng nghe ít nhất một lần rằng những người thuận tay trái thường rất thông minh hoặc có khả năng sáng tạo đặc biệt. Cho tới nay vẫn chưa có bằng chứng khoa học đủ mạnh để khẳng định trẻ thuận tay trái thông minh hơn hay kém hơn trẻ thuận tay phải.
Khả năng học tập và phát triển của một đứa trẻ phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố khác nhau như môi trường sống, dinh dưỡng, giáo dục, trải nghiệm và sự đồng hành của gia đình. Điều đó có nghĩa là tay thuận không quyết định tương lai của trẻ. Một em bé thuận tay trái vẫn có thể học giỏi, sáng tạo hoặc thành công giống như bất kỳ ai khác.
FAQ
Trẻ mấy tuổi mới xác định tay thuận?
Thông thường từ khoảng 5–6 tuổi, tay thuận của trẻ sẽ trở nên tương đối ổn định.
Có nên tập cho trẻ thuận tay trái dùng tay phải không?
Không nên. Các chuyên gia hiện nay không khuyến khích việc ép trẻ thay đổi tay thuận tự nhiên.
Trẻ thuận tay trái có thông minh hơn không?
Chưa có bằng chứng khoa học khẳng định điều này.
Thuận tay trái có di truyền không?
Yếu tố di truyền được cho là có liên quan tới khả năng hình thành tay thuận ở trẻ.
Lời khuyên cho ba mẹ có con thuận tay trái
Khi biết con thuận tay trái, nhiều cha mẹ thường lo lắng vì sợ con “khác biệt với số đông” sẽ gặp khó khăn trong học tập hoặc sinh hoạt sau này. Thế nhưng đây chỉ là một trong rất nhiều khác biệt tự nhiên giữa mỗi đứa trẻ.Điều quan trọng không phải là tìm cách biến con trở thành người thuận tay phải, mà là tạo điều kiện để trẻ phát triển một cách tự nhiên, tự tin và thoải mái nhất.
